Debaty sejmoweXIV Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie komputeryzacji ZUS i zadłużenia względem otwartych funduszy emerytalnych

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją pana posła Tomasza Markowskiego przesłaną przy piśmie SPS-0202-493/02 z dnia 30 stycznia 2002 r. pragnę udzielić odpowiedzi na postawione w interpelacji pana posła pytania.    1. Kiedy uczestnicy OFE będą znać stan swoich kont?    W wyniku przeprowadzonej w 1999 r. reformy ubezpieczeń społecznych na ZUS został nałożony obowiązek przekazywania części składki na ubezpieczenie emerytalne do, utworzonych w ramach tej reformy, otwartych funduszy emerytalnych. Przepływ środków odbywa się za pośrednictwem płatników składek i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do funduszy emerytalnych. Zasady rozliczeń, jakie obowiązują w systemie ubezpieczeń społecznych, są dość skomplikowane, a poprawne rozliczenie składek wymaga przekazywania właściwych i bezbłędnych informacji pomiędzy uczestnikami procesu rozliczeń. Uzyskanie przez członków otwartych funduszy emerytalnych informacji o stanie ich kont jest uzależnione od tego, kiedy uda się poprawić rozliczenia za poprzednie okresy, szczególnie dotyczące 1999 r. i 2000 r. Jakość danych szczególnie dotyczących dwóch pierwszych lat reformy powoduje, iż część składek pozostaje nierozliczona, mimo iż należą się one członkom OFE. Zakład chciałby uniknąć wprowadzenia w błąd członków OFE, informując ich tylko o części należnych im składek.    Podjęte dotychczas i zaplanowane działania organizacyjne i techniczne zakładu mają doprowadzić do poprawy rozliczeń na bieżąco oraz równoległego porządkowania okresów wstecz. Przetworzenie okresów zaległych będzie zadaniem czasochłonnym, gdyż jakość danych w tych okresach jest znacznie gorsza od bieżącej. Oznacza to konieczność dwukrotnej (a niekiedy trzykrotnej) interakcji z płatnikiem, aby zakład otrzymał dokumenty o jakości pozwalającej dokonać rozliczenia. Jest to ogrom pracy zarówno dla zakładu, jak i dla płatników, którzy muszą korygować dokumenty dość odległe w czasie. Równolegle podejmowane są działania mające zagwarantować przesłanie do OFE zaległości w sposób zbiorczy, natomiast przypisywanie ich indywidualnie członkom funduszy nastąpi wtedy, kiedy uzyskana zostanie korekta danych od płatników.    Odpowiadając na pytanie pana posła, pragnę poinformować, że zadanie doprowadzenia do poprawnych rozliczeń na kontach płatników i ubezpieczonych od początku reformy jest zadaniem priorytetowym dla zakładu. Trudne natomiast jest do przewidzenia tempo, w jakim będzie udawać się rozwiązywać sprawy z płatnikami składek, co wpłynie na przesyłanie zaległych składek dla członków OFE. Wszelkie działania zawsze są podejmowane w sposób, który ma zabezpieczać interesy ubezpieczonych.    2. Do kiedy przewiduje się zakończenie komputeryzacji ZUS?    Umowa na wykonanie Kompleksowego Systemu Informatycznego dla Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz przekazanie do eksploatacji oprogramowania użytkowego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych z dnia 10 października 1997 r. z firmą Prokom Software SA zakłada zgodnie z załącznikiem nr 3 - Ramowy harmonogram realizacji KSI ZUS - do aneksu nr 6 do umowy z dnia 14 stycznia 2002 r., że wykonanie ostatniego elementu Kompleksowego Systemu Informatycznego ZUS zrealizowane będzie w maju 2005 r. Zakończenie komputeryzacji ZUS zależy w dużym stopniu od częstości i jakości zmian w założeniach przekazywanych przez departamenty ZUS będące użytkownikami systemu. Zmiany te skutkują zmianami w oprogramowaniu KSI i mogą powodować przesunięcie terminu realizacji KSI.    Obecnie w ramach realizacji KSI priorytetem dla ZUS jest zakończenie prac związanych z wdrożeniem kluczowego dla całego KSI systemu ewidencji kont i funduszy, który umożliwia właściwe księgowanie rozliczeń na kontach płatników i ubezpieczonych.    3. Jakie są rzeczywiste zaległości ZUS względem budżetu państwa i OFE?    Zaległości FUS względem budżetu państwa na dzień 31 grudnia 2001 r. wynoszą 7785,4 mln zł, z tego:    - 6000,0 mln zł z tytułu pożyczki,    - 1785,4 mln zł z tytułu kosztów jej obsługi (koszty naliczone zgodnie z umową z Ministerstwem Finansów nie są spłacane na bieżąco, lecz zostaną uregulowane w momencie spłaty pożyczki).    Zaległości względem otwartych funduszy emerytalnych na dzień 31 grudnia 2001 r. oszacowano na łączną kwotę 6322,6 mln zł, z tego:    - za 1999 r. i 2000 r. 3335,1 mln zł wobec 3785,2 mln zł na dzień 31 grudnia 2000 r.,    - za 2001 r. 2987,5 mln zł.    Ze względu na fakt, iż w styczniu 2002 r. odprowadzono do OFE środki wyższe niż szacowane składki do przekazania funduszom należne w tym miesiącu, zadłużenie na koniec stycznia jest niższe niż na koniec roku 2001 i wynosi 6196,9 mln zł. Kwota ta nie obejmuje odsetek od szacowanych zaległości. Obecnie zakład podejmuje prace mające doprowadzić do precyzyjnego oszacowania zaległości wobec otwartych funduszy emerytalnych w celu przekazania zadłużenia skarbowi państwa i jego konwersji na obligacje.    4. W zeszłym roku przekazywanie rocznej informacji ZUS dotyczącej zasiłków, świadczeń i wynagrodzeń z tytułu niezdolności do pracy wypłaconych od 1.12.2000 r. sprawiło wiele trudności. Jak będzie wyglądała sytuacja w tym roku?    Zgodnie z art. 46 ust. 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU nr 137, poz. 887, z późn. zm.) płatnicy składek, którzy wypłacili w okresie od 1 grudnia 2000 r. do 30 listopada 2001 r. zasiłki podlegające rozliczeniu w ciężar składek na ubezpieczenia społeczne, a także wynagrodzenia z tytułu niezdolności do pracy, zobowiązani byli do złożenia informacji rocznej ZUS IRB w terminie do 31 stycznia 2002 r.    W celu umożliwienia sprawnego sporządzenia dokumentu ZUS IRB Zakład Ubezpieczeń Społecznych w dniu 10 stycznia 2002 r. opublikował program Płatnik Informacja Roczna wspomagający płatników składek przy opracowywaniu informacji o wypłaconych zasiłkach i świadczeniach. Proces przyjmowania dokumentów od płatników przebiegał w zasadzie sprawnie i bez zakłóceń. Terenowe jednostki zakładu uruchomiły w soboty dyżury w celu umożliwienia płatnikom składek uzyskania informacji o zasadach wypełnienia dokumentów ZUS IRB oraz ich złożenia. W dniu 31 stycznia wszystkie jednostki zakładu pracowały do godziny 18. Do dnia 8 lutego 2002 r. wpłynęło do zakładu 349 335 informacji rocznej ZUS IRB od 335 647 płatników składek.    Pozwolę sobie wyrazić nadzieję, że przedstawione wyjaśnienia okażą się dla pana posła wystarczające.    Z poważaniem    Podsekretarz stanu    Krzysztof Pater    Warszawa, dnia 19 lutego 2002 r.